Siemię lniane a niedrożność i zwężenie jelit - kiedy nie należy go stosować?
Siemię lniane a niedrożność i zwężenie jelit - kiedy nie należy go stosować?
Siemię lniane jest wartościowym produktem spożywczym i jednym z charakterystycznych składników diety dr Budwig. Dostarcza między innymi błonnika, śluzów roślinnych, lignanów oraz kwasu alfa-linolenowego ALA z rodziny omega-3.
Są jednak sytuacje, w których właśnie zdolność siemienia do wiązania wody i zwiększania objętości treści pokarmowej może stać się problemem.
Dotyczy to przede wszystkim osób z niedrożnością jelit, istotnym zwężeniem przewodu pokarmowego albo utrudnionym przesuwaniem treści pokarmowej przez jelita.
Dlaczego siemię lniane pęcznieje?
Nasiona lnu zawierają dużą ilość błonnika oraz naturalnych śluzów roślinnych. Po kontakcie z wodą wiążą ją, zwiększają swoją objętość i tworzą charakterystyczną żelową masę.
Przy prawidłowo funkcjonującym przewodzie pokarmowym właściwość ta może być wykorzystywana jako element normalnej diety.
Sytuacja wygląda jednak inaczej, kiedy światło jelita jest zwężone albo jego zdolność do przesuwania treści pokarmowej jest zaburzona.
Siemię lniane a niedrożność jelit
Przy istniejącej lub podejrzewanej niedrożności jelit nie należy samodzielnie stosować siemienia lnianego ani innych produktów silnie zwiększających objętość treści pokarmowej.
Problemem nie jest szczególna „szkodliwość” lnu, ale właściwości mechaniczne zawartego w nim błonnika.
Jeśli treść pokarmowa nie może swobodnie przesuwać się przez jelito, zwiększenie jej objętości może dodatkowo utrudnić pasaż.
A co przy zwężeniu jelita, jeśli jelito jest nadal drożne?
Sama informacja, że jelito jest jeszcze drożne, nie wystarcza do stwierdzenia, że można bezpiecznie zwiększać ilość błonnika.
Znaczenie mają między innymi:
- miejsce zwężenia,
- stopień zwężenia światła jelita,
- długość zwężonego odcinka,
- przyczyna zwężenia,
- aktualne objawy,
- zdolność jelita do przesuwania treści pokarmowej.
Przy istotnych zwężeniach przewodu pokarmowego zalecenia żywieniowe często zmierzają właśnie w kierunku ograniczenia błonnika, aby zmniejszyć objętość treści przechodzącej przez zwężony odcinek.
Dlatego w takiej sytuacji ilość siemienia lnianego i innych produktów bogatych w błonnik należy ustalić indywidualnie z lekarzem prowadzącym lub dietetykiem klinicznym znającym aktualny stan przewodu pokarmowego.
Jakie objawy mogą wskazywać na niedrożność jelit?
Objawy niedrożności mogą być różne w zależności od jej miejsca i stopnia, ale szczególną uwagę powinny zwrócić między innymi:
- silny lub narastający ból brzucha,
- ból o charakterze napadowym lub kolkowym,
- wyraźne wzdęcie brzucha,
- nudności,
- wymioty,
- zatrzymanie stolca,
- niemożność oddawania gazów.
Podejrzenie niedrożności jelit wymaga pilnej oceny medycznej.
Siemię lniane w diecie dr Budwig
Świeżo mielone siemię lniane jest jednym z ważnych elementów klasycznej diety dr Budwig.
W standardowym wariancie diety wykorzystuje się je między innymi w śniadaniowym musli i innych posiłkach.
Nie oznacza to jednak, że należy stosować je niezależnie od aktualnego stanu przewodu pokarmowego.
Przy niedrożności lub znacznym zwężeniu jelit bezpieczeństwo pasażu pokarmowego ma pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami diety.
Czy mielone siemię jest bezpieczniejsze niż całe nasiona?
Rozdrobnienie siemienia zmienia jego strukturę, ale nie usuwa z niego błonnika.
Dlatego przy istotnym zwężeniu jelita nie należy zakładać, że zmielenie nasion automatycznie rozwiązuje problem.
Podobnie należy podchodzić do różnych preparatów z siemienia, jeżeli nadal zawierają znaczną ilość błonnika i pęczniejącej frakcji nasion.
Czy olej lniany działa w jelitach tak samo jak siemię?
Nie.
Olej lniany i całe lub mielone siemię lniane są pod względem przewodu pokarmowego zupełnie różnymi produktami.
Olej lniany praktycznie nie zawiera błonnika, natomiast siemię lniane jest produktem bogatym w błonnik i naturalne substancje śluzowe.
Olej nie zwiększa więc objętości treści jelitowej w taki sposób jak pęczniejące nasiona.
Oznacza to, że przeciwwskazań związanych z mechanicznym działaniem błonnika z siemienia nie należy automatycznie przenosić na sam olej lniany.
Siemię a olej lniany - najważniejsza różnica
- siemię lniane - zawiera dużo błonnika, wiąże wodę i zwiększa objętość treści pokarmowej,
- olej lniany - jest tłuszczem wyizolowanym z nasion i praktycznie nie zawiera błonnika,
- dlatego oba produkty zachowują się w przewodzie pokarmowym inaczej.
Czy można stosować dietę dr Budwig przy zwężeniu jelit?
Nie można odpowiedzieć na to pytanie jednym „tak” lub „nie”, ponieważ dieta dr Budwig obejmuje wiele różnych produktów.
Część z nich jest bogata w błonnik: warzywa, owoce, siemię lniane, pełne ziarna i inne produkty roślinne.
Przy istotnym zwężeniu jelita właśnie takie produkty mogą wymagać ograniczenia, zmiany sposobu przygotowania lub czasowego wyeliminowania.
Dlatego w przypadku stwierdzonego zwężenia lub ryzyka niedrożności nie należy mechanicznie przenosić całego standardowego jadłospisu diety dr Budwig.
Sposób żywienia musi zostać dostosowany do rzeczywistej drożności przewodu pokarmowego.
Najważniejsze zasady przy zwężeniu lub niedrożności jelit
- siemię lniane wiąże wodę i zwiększa objętość treści pokarmowej,
- przy prawidłowo funkcjonujących jelitach może być normalnym elementem diety,
- przy istniejącej lub podejrzewanej niedrożności nie należy samodzielnie stosować produktów pęczniejących,
- znaczące zwężenie jelita może wymagać ograniczenia ilości błonnika,
- samo zmielenie siemienia nie usuwa zawartego w nim błonnika,
- olej lniany nie jest pod tym względem równoważny siemieniu, ponieważ praktycznie nie zawiera błonnika,
- przy zwężeniu jelit sposób żywienia powinien być dostosowany do stopnia drożności przewodu pokarmowego.
Podsumowanie
Siemię lniane jest wartościowym elementem diety, ale jego duża zawartość błonnika i zdolność do pęcznienia wymagają szczególnej ostrożności przy zwężeniu przewodu pokarmowego.
Przy niedrożności albo znacznym zwężeniu jelita nie należy samodzielnie zwiększać ilości siemienia lnianego.
Jednocześnie warto odróżniać siemię od oleju lnianego. Olej jest źródłem tłuszczu i kwasu alfa-linolenowego ALA, ale praktycznie nie zawiera błonnika, dlatego nie wykazuje tego samego mechanicznego działania na zawartość jelit.
Autor: Alicja Krzywańska-Podermańska
Copyright © PrimaNatura 2016-