Czy gorzki olej lniany jest zjełczały? Jak rozpoznać świeży olej

Nie każda goryczka oleju lnianego oznacza, że olej jest zjełczały.

Smak świeżego, tłoczonego na zimno oleju lnianego zależy między innymi od użytego ziarna oraz sposobu produkcji. Olej może być bardzo łagodny, lekko orzechowy, ale może mieć również delikatną, naturalną goryczkę.

Zupełnie czym innym jest jednak silna, nieprzyjemna gorycz, która pojawia się wraz ze starzeniem się oleju i zmianami zachodzącymi podczas jego utleniania.

Umiejętność rozpoznania tej różnicy jest szczególnie przydatna osobom regularnie stosującym olej lniany, zwłaszcza w diecie dr Budwig.

Jak powinien smakować świeży olej lniany?

Świeży olej lniany powinien mieć naturalny, stosunkowo łagodny smak charakterystyczny dla nasion lnu.

Możemy w nim wyczuć:

• delikatną nutę orzechową,
• lekko nasienny smak,
• czasem niewielką, przyjemną goryczkę.

Intensywność tych cech może różnić się pomiędzy partiami. Olej lniany jest produktem naturalnym, dlatego jego smak zależy między innymi od odmiany lnu, jakości i świeżości ziarna oraz sposobu tłoczenia i filtracji.

„Gorycz” czy „goryczka” - czy to to samo?

W potocznym języku używamy tych określeń wymiennie, ale przy ocenianiu oleju lnianego warto rozróżnić delikatną naturalną goryczkę od silnej, nieprzyjemnej goryczy rozwijającej się z czasem.

Ta pierwsza może być naturalną cechą świeżego oleju. Ta druga może wskazywać, że produkt traci świeżość.

Skąd bierze się naturalna goryczka oleju lnianego?

Olej lniany zawiera nie tylko kwasy tłuszczowe. Znajdują się w nim również naturalne związki, które wpływają na jego smak.

Szczególnie interesujące są cyklolinopeptydy, nazywane również linusorbami.

Związki te mogą uczestniczyć w powstawaniu charakterystycznej goryczki oleju lnianego.

Dlatego niewielka gorycz nie jest sama w sobie dowodem, że olej jest stary albo zjełczały.

Dlaczego gorycz może zwiększać się podczas przechowywania?

W czasie przechowywania oleju zmieniają się zarówno jego tłuszcze, jak i część innych naturalnych składników.

Produkty przemian niektórych cyklolinopeptydów mogą mieć bardziej intensywnie gorzki smak.

Jednocześnie sam olej jest bardzo podatny na utlenianie, ponieważ zawiera dużo kwasu alfa-linolenowego ALA z rodziny omega-3.

Dlatego gorycz narastająca wraz z czasem przechowywania, szczególnie jeśli towarzyszy jej zmiana zapachu i ogólnego smaku, może być jednym z sygnałów utraty świeżości.

Co przyspiesza starzenie oleju lnianego?

Najważniejszymi czynnikami są:

• tlen,
• światło,
• podwyższona temperatura,
• czas.

Dlatego olej lniany wymaga znacznie większej troski niż wiele innych popularnych olejów spożywczych.

Czy każdy gorzki olej lniany jest zjełczały?

Nie.

To najważniejszy wniosek tego artykułu.

Świeży olej lniany może być lekko gorzkawy. Nie oznacza to automatycznie, że doszło do jego zjełczenia.

Znacznie ważniejsze jest to, czy smak oleju zmienił się z czasem.

Olej, który początkowo był łagodny, a po pewnym czasie stał się wyraźnie bardziej gorzki, ostry, drażniący albo nabrał nieprzyjemnego zapachu, powinien wzbudzić naszą ostrożność.

Jak nauczyć się rozpoznawać smak starego oleju lnianego?

Najłatwiej zapamiętać różnicę, kiedy mamy możliwość porównania świeżego oleju z tą samą partią, której celowo pozwoliliśmy szybciej się zestarzeć.

Można przeprowadzić prosty domowy eksperyment.

1. Wlej niewielką ilość świeżego oleju lnianego do małego słoiczka lub naczynia.
2. Pozostaw próbkę na kilka dni w temperaturze pokojowej, w miejscu z dostępem do światła i powietrza. Słoiczek może być lekko niedomknięty.
3. Resztę tej samej partii oleju przechowuj prawidłowo w lodówce, szczelnie zamkniętą i chronioną przed światłem.
4. Po pewnym czasie porównaj przede wszystkim zapach obu próbek. Jeśli postarzana próbka nie ma oczywistych oznak zepsucia, można spróbować jej minimalnej ilości wyłącznie po to, aby zapamiętać zmianę smaku.

Olej pozostawiony w cieple, świetle i przy dostępie powietrza powinien zmieniać się szybciej niż olej prawidłowo przechowywany.

Dzięki takiemu porównaniu łatwiej zrozumieć, czym różni się naturalna goryczka świeżego oleju od nieprzyjemnej goryczy pojawiającej się wraz z jego starzeniem.

Postarzana w ten sposób próbka służy wyłącznie do eksperymentu i po jego zakończeniu nie powinna być dalej używana jako żywność.

Dlaczego warto znać smak oleju zaraz po otwarciu?

Jeszcze prostszą metodą jest po prostu świadome spróbowanie oleju zaraz po otwarciu świeżej butelki.

Warto zapamiętać jego smak i zapach.

Jeśli kilka lub kilkanaście dni później olej wyraźnie się zmieni, znacznie łatwiej będzie tę różnicę zauważyć.

Dlaczego olej PrimaNatura ma łagodny smak?

Przy wyborze BIO oleju lnianego PrimaNatura zależało nam również na możliwie łagodnym smaku.

Ma to znaczenie szczególnie dla osób, które dopiero rozpoczynają dietę dr Budwig, dzieci oraz osób wrażliwych na intensywny smak olejów tłoczonych na zimno.

Olej powstaje z odpowiednio dobranego ekologicznego siemienia i jest mechanicznie filtrowany.

Dzięki temu otrzymujemy produkt o łagodnym profilu smakowym, przy zachowaniu wysokiej zawartości kwasu alfa-linolenowego ALA.

Czy filtracja wpływa na smak oleju lnianego?

Tak, sposób oczyszczania oleju może mieć wpływ na jego profil sensoryczny.

Część naturalnych związków odpowiadających za gorycz związana jest z frakcjami obecnymi w świeżo wytłoczonym oleju.

Dlatego odpowiednio prowadzona filtracja może pomóc uzyskać łagodniejszy smak.

Nie oznacza to jednak, że olej o bardziej gorzkim smaku musi być gorszy. Smak jest tylko jednym z elementów oceny produktu.

Jak rozpoznać, że olej lniany traci świeżość?

Nie polegamy wyłącznie na jednej cesze.

Zwracamy uwagę jednocześnie na:

• datę tłoczenia,
• czas od otwarcia butelki,
• sposób przechowywania,
• zmianę zapachu,
• zmianę smaku.

Jeżeli olej, który wcześniej smakował dobrze, staje się wyraźnie nieprzyjemny, intensywnie gorzki, ostry lub drażniący, nie używalibyśmy go dalej jako produktu spożywczego.

Jak chronić olej lniany przed utratą świeżości?

Najważniejsze zasady są proste:

• po otwarciu przechowuj olej w lodówce,
• chroń go przed światłem,
• dokładnie zamykaj butelkę,
• nie pozostawiaj go długo w temperaturze pokojowej,
• nie podgrzewaj go,
• kupuj takie opakowanie, które jesteś w stanie szybko zużyć.

Dlaczego smak jest szczególnie ważny w diecie dr Budwig?

W diecie dr Budwig olej lniany stosowany jest regularnie i stanowi jeden z podstawowych elementów jadłospisu.

Dlatego zależy nam, aby był świeży i prawidłowo przechowywany.

Dietą dr Budwig zajmujemy się od ponad 25 lat i właśnie dlatego przy wyborze oleju zwracamy uwagę nie tylko na zawartość ALA, ale także na datę tłoczenia, sposób produkcji, ochronę przed tlenem i światłem oraz smak.

Czy gorzki olej lniany jest zjełczały - najważniejsze informacje

• lekka goryczka nie musi oznaczać zjełczenia,
• świeży olej lniany może mieć delikatny, orzechowy i lekko gorzkawy smak,
• na gorycz wpływają również naturalne składniki oleju, między innymi cyklolinopeptydy,
• gorycz może zwiększać się wraz ze starzeniem oleju,
• wyraźna zmiana smaku i zapachu może świadczyć o pogorszeniu jakości,
• tlen, światło, ciepło i czas przyspieszają starzenie oleju,
• warto poznać smak świeżo otwartej butelki i obserwować jego zmianę,
• można również przeprowadzić prosty eksperyment z niewielką próbką pozostawioną w cieple, świetle i przy dostępie powietrza, aby nauczyć się rozpoznawać smak starszego oleju.

Jaki olej lniany wybieramy do diety dr Budwig?

Więcej o świeżości, zawartości ALA i sposobie produkcji przeczytasz w naszym poradniku:

jaki olej lniany wybrać do diety dr Budwig?

A nasz aktualny BIO olej lniany PrimaNatura znajdziesz w sklepie PrimaNatura.

Autor: Alicja Krzywańska-Podermańska
Copyright © PrimaNatura 2016-